۲۸ فوریه ۲۰۲۶ - محققان در یک تحقیق جدید دریافتند که تغییرپذیری بیشتر HbA1c با افزایش خطر عوارض جانبی کلیوی و بیماری های شبکیه در بیماران مبتلا به دیابت مرتبط است.بر اساس این مطالعه ی جدید، محققان پیشنهاد کردند که نظارت بر تغییرپذیری HbA1c ممکن است به هدایت اهداف کنترل قند خون و پیش بینی پیشرفت عوارض کلیوی و چشمی کمک کند.
تغییرپذیری هموگلوبین A1cیعنی میزان تفاوت بین نتایج اندازه گیری های متوالی آن در بازه های زمانی مختلف (مثلاً هر سه ماه)، که نشان دهنده نوسان میانگین قند خون فرد است. افزایش این تغییرپذیری بیانگر ناپایداری کنترل قند خون بوده و با خطر بیشتر عوارض دیابت ارتباط دارد.
مطالعه ای به منظور ارائه مبنای علمی برای پیشگیری اولیه از بیماری کلیوی دیابتی و پیشرفت رتینوپاتی دیابتی در بیماران دیابتی با ارزیابی سیستماتیک رابطه بین تغییرپذیری هموگلوبین گلیکوزیله(HbA1c) و بیماری کلیوی دیابتی و رتینوپاتی دیابتی در این بیماران انجام شد.
پایگاه های داده شامل PubMed، Web of Science،Cochrane Library و Embase برای یافتن مطالعاتی که ارتباط بین تغییرات HbA1c و عوارض جانبی کلیوی یا بیماری های شبکیه در بیماران دیابتی را بررسی کرده بودند، جستجو شدند و داده های جمع آوری شده از زمان تأسیس هر پایگاه داده تا 5 آگوست 2025 جمع آوری گردید. دو محقق به طور مستقل غربالگری متون، استخراج داده ها و ارزیابی خطر سوگیری را در مطالعات انتخاب شده، انجام دادند. متاآنالیز با استفاده از نرم افزارReview Manager 5.3 و با نسبت شانس(OR) یا نسبت خطر (HR) به عنوان شاخص های اندازه اثر انجام شد.
نتایج
در مجموع 45 مطالعه ی کوهورت در این مطالعه گنجانده شد که 172111 شرکت کننده از 20 کشور و منطقه را پوشش می دادند که 22 مورد از آن ها بر عوارض کلیوی دیابتی و هشت مورد بر عوارض رتینوپاتی دیابتی متمرکز بودند و 15 مورد شامل هر دو پیامد بودند. در این متاآنالیز ارتباط بین تغییرپذیری HbA1c و عوارض جانبی کلیوی، با انحراف معیار(SD) هموگلوبین A1cسنجیده شد، کهبا خطر عوارض جانبی کلیوی در بیماران مبتلا به دیابت نوع 1(T1DM) مرتبط بود، با نسبت خطر(HR) برابر با 0.97 و نسبت شانس(OR) برابر با 1.76؛ علاوه بر این، به ازای هر 1٪ افزایش در HbA1c-SD، میزان بروز عوارض جانبی کلیوی در بیماران T1DM افزایش یافت، با نسبت خطر 1.40.
در بیماران مبتلا به دیابت نوع 2(T2DM)، ضریب تغییرات (CV)، انحراف معیار (SD) و امتیاز بالای تغییرپذیری هموگلوبین A1c(HVS) همگی با مرگ و میر ناشی از عوارض جانبی کلیوی مرتبط بودند و تمام شاخص های تغییرپذیری هموگلوبین] A1c CV، CVبه ازای 1% افزایش، SD، SDبه ازای 1% افزایش، شاخص گلیکوزیلاسیون هموگلوبین(HGI) و [HVS با افزایش خطر عوارض جانبی کلیوی در این جمعیت مرتبط بودند.
برای متاآنالیز ارتباط بین تغییرپذیریHbA1c و رتینوپاتی، از ضریب تغییرات هموگلوبین گلیکوزیله (HbA1c-CV) استفاده شد که با خطر رتینوپاتی در بیماران T1DM با نسبت خطر 1.15مرتبط بود.HbA1c-SD ، همچنین به طور قابل توجهی با خطر رتینوپاتی درT1DM مرتبط بود، با نسبت خطر 1.83و نسبت شانس 4.89 در بیماران T2DM. هم HbA1c-CV و هم SD به ترتیب با نسبت خطر 1.12و 1.19 به طور قابل توجهی با خطر رتینوپاتی مرتبط بودند.
محققان نتیجه گیری کردند که تغییرات HbA1c به طور مثبت با خطرات عوارض جانبی کلیوی و بیماری های شبکیه در بیماران دیابتی مرتبط است. بنابراین، تغییرپذیری HbA1c ممکن است نقش مهم و امیدوارکننده ای در هدایت اهداف کنترل قند خون برای بیماران دیابتی و پیش بینی پیشرفت عوارض جانبی کلیوی یا بیماری های شبکیه داشته باشد.
منبع:
https://medicaldialogues.in/diabetes-endocrinology/news/hba1c-variability-may-increase-risk-of-renal-and-retinal-complications-in-diabetes-finds-study-165318